قرص دیان چیست؟ داروی ترکیبی ضد بارداری

قرص دیان (Diane) یک داروی ترکیبی ضد بارداری خوراکی است که حاوی دو هورمون می‌باشد: اتینیل استرادیول (Ethinylestradiol)، یک استروژن، و سیپروترون استات (Cyproterone Acetate)، یک پروژسترون سنتتیک با خواص ضد آندروژنی قوی. این دارو عمدتاً برای درمان بیماری‌های مرتبط با آندروژن در زنان، مانند آکنه شدید و ریزش موی با الگوی مردانه (هیرسوتیسم) که به درمان‌های دیگر پاسخ نداده‌اند، تجویز می‌شود. سیپروترون استات با مسدود کردن اثرات آندروژن‌ها (هورمون‌های مردانه) در بدن، به بهبود این شرایط کمک می‌کند. همزمان، اتینیل استرادیول اثر ضد بارداری دارد. مصرف این دارو فقط باید طبق دستور پزشک متخصص زنان و پس از ارزیابی دقیق صورت گیرد.

ویژگی‌ها و مشخصات

• نام تجاری رایج: دیان (Diane)، دیان-۳۵ (Diane-35)
• ترکیبات اصلی: اتینیل استرادیول (Ethinylestradiol) + سیپروترون استات (Cyproterone Acetate)
• دسته‌بندی دارویی: ضد بارداری خوراکی ترکیبی، ضد آندروژن
• کاربرد اصلی: درمان آکنه شدید، هیرسوتیسم، و به عنوان ضد بارداری
• نحوه مصرف: روزانه، طبق برنامه مشخص
• نحوه تهیه: با نسخه پزشک متخصص زنان

مکانیسم اثر (عمومی)

سیپروترون استات: این هورمون با اتصال به گیرنده‌های آندروژن، از اثرگذاری تستوسترون (که در بدن زنان نیز به مقادیر کم وجود دارد) بر روی پوست و فولیکول‌های مو جلوگیری می‌کند. این عمل باعث کاهش تولید سبوم (چربی پوست)، کاهش التهاب، و کاهش رشد موهای زائد می‌شود.
اتینیل استرادیول: این استروژن نیز به کاهش تولید آندروژن‌ها در تخمدان‌ها کمک کرده و با سرکوب تخمک‌گذاری، اثر ضد بارداری را اعمال می‌کند.

موارد مصرف (اطلاعات عمومی)

• آکنه شدید (Severe Acne): به خصوص در زنانی که آکنه‌های مقاوم به درمان‌های دیگر دارند.
• هیرسوتیسم (Hirsutism): رشد بیش از حد موهای زائد در صورت و بدن زنان، ناشی از اثرات آندروژنی.
• پیشگیری از بارداری.

تشخیص بیماری و تجویز قرص دیان باید توسط پزشک متخصص زنان و پس از ارزیابی کامل صورت گیرد.

هشدارها و نکات بسیار مهم

• خطر لخته خون (ترومبوآمبولیسم): مانند سایر قرص‌های ضد بارداری ترکیبی، دیان نیز ممکن است خطر لخته شدن خون را افزایش دهد.
  این خطر در افراد سیگاری، بالای ۳۵ سال، یا کسانی که سابقه خانوادگی مشکلات انعقادی دارند، بیشتر است.
• فشار خون: ممکن است باعث افزایش فشار خون شود.
• سمیت کبدی: سیپروترون استات در دوزهای بالا می‌تواند بر کبد تأثیر بگذارد.
• افسردگی: ممکن است باعث تغییرات خلقی یا افسردگی شود.
• تومورهای وابسته به هورمون: در موارد نادر، ممکن است با برخی تومورهای خوش‌خیم (مانند مننژیوما) مرتبط باشد.
• بارداری و شیردهی: مصرف در دوران بارداری ممنوع است. در دوران شیردهی نیز توصیه نمی‌شود.
• تداخلات دارویی: با برخی داروها تداخل دارد (مانند آنتی‌بیوتیک‌ها، داروهای ضد تشنج).

نحوه مصرف

قرص‌ها معمولاً روزی یک عدد، در ساعت مشخص و برای ۲۱ روز مصرف می‌شوند و پس از آن یک وقفه ۷ روزه (بدون مصرف قرص) وجود دارد.
دقیقاً طبق دستور پزشک یا بروشور داخل جعبه مصرف کنید.

شرایط نگهداری

• در دمای اتاق، دور از رطوبت و نور مستقیم نگهداری شود.
• دور از دسترس کودکان قرار گیرد.